ARŞİV KAZISI-Yücel Tunca

1990 yılının Şubat ayında Zonguldak'ta yapılan "İnsana Saygı" mitinginde çektiğim fotoğrafların renklilerden oluşan ikinci kısmı... Fotoğraflar: Yücel Tunca - Zonguldak, Şubat 1990

Beş on gün öncesiydi. Kardeşim gibi sevdiğim bir arkadaşım ile bir vesile üzerine Bergama’da buluşmuştuk. Sohbet çeşitli konular üzerinden dönüp dolaşıp fotoğrafa geldiğinde ona uzun uzun Özdemir Gürsoy’dan bahsetmiştim. Özdemir hocam, Uğur Mumcu gibi bir idolün zihnimde yarattığı rüzgâra kapılıp araştırmacı gazeteci olmak maksadıyla girdiğim okulda yönümü değiştiren ve aklıma, yüreğime fotoğrafı yerleştiren insandı. Milliyet gazetesinin kıdemli foto muhabirlerindendi Özdemir Gürsoy ve yanlış hatırlamıyorsam yeni emekli olmuştu. Üniversitede yıllardır yaptığı öğreticiliği ise bırakmamış, gazetecilik adayı olan biz öğrencilere fotoğrafçılık dersi veriyordu. Yüz-yüz yirmi kişilik anfide oturup metrelerce uzaktaki bir hocanın elinde tuttuğu fotoğraf makinesinde neyin ne olduğunu anlamak neredeyse imkansız, imkansız olduğu kadar aynı zamanda son derece keyifsizdi. Fotoğraf makinesinin kendisi de bir nesne olarak pek ilgimi çekmiyordu doğrusu. Ne zaman ki hocamız eski usul bir dia makines...

Bu fotoğrafları, İstanbul’da yıllar içinde en çok yürümüş olduğum bu sokaklardan ilk geçişimde çekmiş olabilirim. Çoğu zaman Zeyrek’ten başlayan yürüyüşler Çarşamba’dan Balat’a, oradan Ayvansaray’a ve buradan da tekrar yukarı doğru Kariye'ye uzanır, Edirnekapı’da sonlanırdı. Şehrin deviniminden en az ve en yavaş etkilenen sokaklarıydı bunlar. İlk değişim Kariye’deki restorasyonlarla başlamıştı. Sonraları Ayvansaray’da sur içindeki mahallenin ruhunu yok eden bir restorasyon sürecinin başladığını görmüştüm. Son on yıldır uzak kaldım, İstanbul’un bence en güzel sokaklarının, mahallelerinin olduğu bu güzergâhtaki haller, hayatlar şimdi ne durumda bilemiyorum. Hüzünlü bir güncelleme yapmak istiyorum: Bu serinin ilk fotoğrafında atıyla birlikle görülen sütçünün Hüsnü Ocaktan olduğunu, ailesinden gelen mesajlar üzerine öğrendim. 21 Şubat'ta sosyal medyadan yaptığım paylaşımın ertesi günü yani 22 Şubat, Hüsnü Bey'in vefatının yıl dönümü imiş. Ailesine bir kez daha baş sağlığı diliy...

  Birkaç gündür nefesimizi tutmuş iyi bir haberin gelmesini bekliyorduk. Sonunda geldi! Bana özgürlük sevincini hissettiren bu fotoğrafı kazıdan çıkardım ben de... Fotoğraf, eski Kumkapı Balık Hali limanından. Bundan 30 yıl kadar sonra balık halini Gürpınar tarafına taşıdılar diye biliyorum. 1980'lerin ortalarında ayda birkaç kez Kumkapı'daki hale gider, balıkçılarla sohbet eder, fotoğraf çekip onların kızarttığı şahane balıklara ve bir daha hiçbir yerde yiyemediğim lezzetteki salatalarına ortak olurduk. F: Yücel Tunca - İstanbul, Kumkapı-Yenikapı, 1985/1986  

Boğaziçi Üniversitesi’ndeki kayyum rektör ve kolluk güçlerinin baskısına karşı direnen öğrencilere ve öğretim üyelerine bir saygı selamı olsun diye dün ilk bölümünü paylaştığım 1989 yılında devrimci, solcu öğrenciler tarafından düzenlenen alternatif üniversite açılış şenliği fotoğraflarının ikinci kısmını da bugün yayınlıyorum. İÜ Edebiyat Fakültesi’nde 2 Ekim’de yapılan açılış şenliğinden yaklaşık bir hafta sonra bu kez İstanbul Üniversitesi’nin –biz ana bina derdik- Beyazıt kampüsünde öğrenci dernekleri bir alternatif açılış şenliği daha düzenlemişti. 10 Ekim’deki şenlik üniversite bahçesinde yürüyüşle başlamış, kısa tiyatro oyunları, müzik dinletisi ve halaylarla devam etmişti. 12 Eylül karanlığının sonucu olan ölü toprağını 1980’lerin ikinci yarısından itibaren üzerinden atmaya başlayan üniversite gençliğinin devrimci, demokrat mücadele geleneği bugünlerin karanlığında da yol göstermeye devam ediyor. Fotoğraf: Yücel Tunca - İstanbul Üniversitesi Beyazıt Kampüsü, 10 Ekim 1989 www.yu...